Нодавлат нотижорат ташкилотлар фаолиятининг қонунийлиги

Дата: 17.06.2014    

Фуқаролик институтлари, нодавлат нотижорат ташкилотлари ҳозирги кунда демократик қадриятлар, инсон ҳуқуқ ва эркинликлари ҳамда қонуний манфаатларини ҳимоя қилишнинг муҳим омилига айланмоқда, фуқароларнинг ўз салоҳиятларини рўёбга чиқариши, уларнинг ижтимоий, социал-иқтисодий фаоллиги ва ҳуқуқий маданиятини ошириш учун шароит яратмоқда, жамиятда манфаатлар мувозанатини таъминлашга кўмаклашмоқда.

Ислом Каримов

Мустақиллигимизнинг дастлабки йилларидаёқ Конституциямизда нодавлат нотижорат ташкилотлари фаолиятига доир асосий принципларнинг мустаҳкамлаб қўйилгани барча аҳоли қатламлари манфаатларини акс эттирадиган бундай ташкилотлар кенг тармоқларининг ривожланиши учун қулай шароит яратди.

Шунингдек, мамлакатимизда нодавлат нотижорат ташкилотлар сонининг йилдан йилга ошиши ва фаолият йўналишларининг кенгайишига уларнинг фаолияти билан боғлиқ муносабатларни тартибга солишга қаратилган “Нодавлат нотижорат ташкилотлари тўғрисида”ги ҳамда нодавлат нотижорат ташкилотлари фаолиятига кафолатлар бериш, уларнинг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатлари ҳимоя қилинишини таъминлаш, нодавлат нотижорат ташкилотларини қўллаб-қувватлаш соҳасидаги муносабатларни тартибга солишга оид “Нодавлат нотижорат ташкилотлари фаолиятининг кафолатлари тўғрисида”ги Қонунларнинг қабул қилиниши ҳам муҳим аҳамият касб этди.

Бугунги кунда “Нодавлат нотижорат ташкилотлари тўғрисида”ги Ўзбекистон Республикаси Қонунига мувофиқ, Хоразм вилояти, туман, шаҳар, шаҳарча, қишлоқ ҳудудларида фаолият олиб борадиган нодавлат нотижорат ташкилотларини рўйхатдан ўтказиш, улар фаолиятининг уставда белгиланган мақсадларга ҳамда Ўзбекистон Республикасининг қонун ҳужжатларига мувофиқлигини назорат қилиш борасида вилоят адлия бошқармаси томонидан муайян ишлар амалга оширилмоқда.

Хоразм вилоят адлия бошқармаси томонидан вилоят ҳудудида фаолият юритувчи жами 520 та нодавлат нотижорат ташкилоти, шундан 215 таси давлат рўйхатидан, 305 таси эса ҳисоб рўйхатидан ўтказилиб, уларга уставининг рўйхатга олинганлиги тўғрисида гувоҳномалар берилган.

Адлия бошқармаси томонидан давлат ва ҳисоб рўйхатидан ўтган жами 520 та нодавлат нотижорат ташкилотларининг 153 таси тадбиркорлик ва фермерлик, 7 таси экология, 82 таси спорт, 21 таси ногирон ва имконияти чекланганлар манфаатини ҳимоя қилиш, 21 таси ёшлар, 19 таси хотин-қизлар, 8 таси фахрийлар, 6 таси миллий маданий марказлар, 15 таси касаба уюшмалари, 21 таси таълим ва илмий тадқиқот марказлари, 34 таси демкоратик институтларни ҳуқуқий мустаҳкамлаш, 18 таси соғлиқни сақлаш, 25 таси фавқулодда холатлар, 48 таси сиёсий партиялар, 2 таси журналистика ва оммавий ахборот воситалари, 12 таси халқ ҳунармандчилиги, 2 таси дўстлик жамиятлари, 26 таси маданий-тарихий ва маърифий сохалари бўйича уставида белгиланган мақсад ва вазифаларни амалга ошириш кўзлаган.

Адлия бошқармаси томонидан нодавлат нотижорат ташкилотлар уставини рўйхатга олиш билан бирга “Нодавлат нотижорат ташкилотлари тўғрисида”ги Ўзбекистон Республикаси Қонунининг 21-моддасига мувофиқ уларнинг фаолияти уставда белгиланган мақсадларга ҳамда Ўзбекистон Республикасининг қонун ҳужжатларига мувофиқлиги иш режа асосида ўрганиб борилмоқда.

Ўтказилган ўрганишлар натижаси бўйича улар фаолиятида аниқланган камчиликларни бартараф этиш ва келгусида шундай ҳолатларга йўл қўймаслик мақсадида нодавлат нотижорат ташкилотлар бошқарув органи аъзоларига тегишли тавсия ва ҳуқуқий тушунтиришлар берилди ва тақдимнома киритилиб, ижроси таъминланди.

Адлия бошқармаси томонидан вилоят ҳокимлигининг жамоат ташкилотлари ва диний ташкилотлар билан алоқалар бўйича мажмуаси, Фуқаролик жамияти шаклланишини мониторинг қилиш мустақил институтининг вилоят ҳудудий бўлинмаси ва бошқа ташкилотлар билан ҳамкорликда вилоятдаги нодавлат нотижорат ташкилотларининг раҳбар ва вакилларининг малакасини ошириш, ташкилот уставида белгиланган мақсад, вазифалар билан бирга қонунда белгиланган ҳуқуқ ва мажбуриятларни тўлақонли амалга оширишга йўналтирилган семинар йиғилишлар ҳам ўтказиб борилмоқда.

Дилшод Машарипов, Хоразм вилоят адлия бошқармаси масъул ходими